Een ladder maken van touw en sporten

Een ladder is een van die dingen die je nooit mist, totdat je hem écht nodig hebt. Stel je voor: je hebt een boomhut gebouwd, een schuurtje opgezet, of je wilt gewoon makkelijker bij je shelter kunnen komen zonder elke keer te klimmen als een berggeit.

In de wildernis, waar elke kilo telt en materiaal schaars is, is een ladder van touw en sporten pure magie.

Het is licht, supersterk en je vouwt het op als een sok. Dit is het soort bushcraft-vaardigheid dat je van een kampeerder in een echte overlever verandert. We gaan het maken. Nu.

Wat is een ladder van touw en sporten?

Een ladder van touw en sporten, in de volksmond ook wel een 'paardentouwladder' of 'survivalladder', is een simpel maar briljant constructie. Je hebt twee lange stukken touw (de lijnen) en een serie sporten ertussen.

De sporten zijn meestal stukken hout of stevig materiaal. De kunst zit hem in de knoop die je gebruikt. Die moet de sport vastzetten, maar ook soepel genoeg blijven om de ladder op te vouwen.

Het is de ultieme mobiele klimhulp. In de frontier-wereld waar je alles moet kunnen maken met wat je vindt, is dit een standaard item in je kit.

Het grote voordeel is het gewicht en het volume. Een ladder van aluminium is zwaar en lomp. Een ladder van touw en sporten rol je op en stop je in je rugzak.

Je kunt hem overal gebruiken: voor je shelter, om bij een waterval te komen, of als nooduitgang. Het is een perfect voorbeeld van bushcraft: een functioneel gereedschap maken uit natuurlijke materialen of simpele onderdelen. Het vereist geen elektriciteit, geen ingewikkelde machines, alleen wat kennis en je handen.

Waarom je deze ladder móet hebben

Denk aan de vrijheid die dit geeft. Je bent niet langer gebonden aan de grond.

In een survival situatie is hoogte je vriend. Je kunt een slaapplaats bouwen die veilig is van wilde dieren, je uitzicht verbeteren, of een plek vinden om te schuilen voor de elementen. Een vaste ladder is een gat in je uitrusting.

Een touwladder is de oplossing. Het is ook een stuk veiliger dan zomaar een stuk touw gebruiken om ergens op te klimmen.

De sporten geven je een stevige grip en stabiliteit. En het is een ongelooflijke bron van zelfvertrouwen.

Als je zo'n ladder zelf knoopt en ophangt, weet je dat je kunt vertrouwen op je eigen kunnen. Je bent niet afhankelijk van een winkel. Je bent een maker, een bouwer. Dat gevoel, die 'frontier freedom', dat is waar het om draait.

Je bouwt je eigen omgeving, je creëert je eigen comfort en veiligheid. Bovendien is het een geweldig project om je knooptechnieken te oefenen. De technieken die je hier leert, kun je voor veel meer dingen gebruiken, van meubels tot vallen.

Hoe je hem bouwt: de kern en werking

Oké, laten we aan de slag gaan. Je hebt niet veel nodig, maar de kwaliteit van je materiaal is cruciaal.

• Touw: Minimaal 8mm touw, bij voorkeur 10mm. Paracord is te slap voor een ladder waar je op moet klimmen. Denk aan stevig klimtouw of touw van natuurlijke vezels als sisal. Reken op ongeveer 15-20 meter touw, afhankelijk van de ladderhoogte. Een merk als Sterling Rope heeft goede kwaliteit.
• Sporten: Je hebt ongeveer 8 tot 12 sporten nodig. Gebruik stevig, droog hout van ongeveer 3-4 cm dik en 30-40 cm lang. Denk aan eikenhout of esdoorn. Vermijd dennen dat te zacht is. Een alternatief zijn aluminium buizen van 20-25 cm, die zijn licht en sterk.
• Gereedschap: Een scherp mes (bijv. een Mora), een aansteker of lucifers (voor het sealen van de touweinden), en een meetlint.

Dit is je boodschappenlijstje: De basis van de ladder is het 'ladderknoop' of 'sportknoop'. De meest betrouwbare is de Waterstop.

De andere populaire is de Afhangende Acht. We gaan voor de Waterstop, die houdt alles strak en op zijn plek.

Stap 1: Leg je hoofdtouwen. Neem je twee stukken touw, let goed op de opbouw van je touw, en leg ze naast elkaar.

De afstand tussen de touwen is de afstand van je sport. Voor een stabiele ladder is 30-35 cm een goede maat. Zorg dat de uiteinden even lang zijn. Stap 2: Knip je sporten op maat.

Zorg dat alle sporten exact even lang zijn. Dit voorkomt een wiebelige ladder.

Stap 3: Knoop de eerste sport. Pak een sport en leg deze horizontaal over de twee hoofdtouwen. Neem een stuk bindtouw van ongeveer 80 cm.

Dit bindtouw gebruik je om de sport vast te maken. De knoop:

Stap 4: Herhaal dit proces. Meet elke keer de afstand (bijv. 30 cm) en knoop de volgende sport vast.

1. Leg het midden van je bindtouw over de sport.
2. Haal beide uiteinden van het bindtouw onder de hoofdtouwen door.
3. Haal ze weer omhoog en kruis ze over de sport.
4. Haal ze nu onder het bindtouw door dat op de sport ligt (de 'waterstop').
5. Trek het strak. De knoop grijpt zich vast.
6. Maak een stevige dubbele knoop aan het einde van de touwtjes om het af te werken. Herhaal dit aan de andere kant.

Zorg dat de knopen allemaal aan dezelfde kant van de ladder zitten voor een nette afwerking.

Als je klaar bent, seal je de uiteinden van alle touwen met een aansteker om rafelen te voorkomen.

Varianten en materiaalkeuze

Je hoeft niet alles perfect te hebben. In de wildernis is improviseren de kunst. Je kunt je ladder aanpassen aan wat je vindt.

Zoek je geen hout? Gebruik dikke, rechte takken.

Of maak sporten van sterke, gebogen bamboe. Als je een bijl en een mes bij je hebt, kun je sporten uit een boomstam hakken.

Het resultaat is misschien minder strak, maar het werkt net zo goed. Dit is het echte bushcraften: je materiaal gebruiken wat het land je geeft. Voor de moderne benadering kun je materialen kopen.

Een setje aluminium buizen als sporten is superlicht en onverwoestbaar. Een rol van 50 meter 10mm touw van een merk als Edelrid of Mammut kost ongeveer €40-€60.

De aluminium buizen (bij een bouwmarkt of online) kosten ongeveer €2-€3 per stuk. De totale kosten voor een ladder van 5 meter liggen dan ergens tussen de €60 en €80. Dat is een fractie van de prijs van een professionele survival ladder, die al snel €150-€200 kost. Een andere variant is de ladder met 'vaste' sporten.

In plaats van bindtouw te gebruiken, boor je gaten in de sporten en rijg je de hoofdtouwen erdoorheen. Gebruik voor een strak resultaat handige mechanische touwspanners; dit is sterker, maar je ladder vouwt minder compact op.

Je kunt ook een 'trapsgewijze' ladder maken voor oneffen terrein, waarbij de sporten op verschillende hoogtes zitten.

Dit is handig voor het beklimmen van een helling. De basis blijft hetzelfde: twee sterke lijnen en sporten die je stevig vastmaakt.

Praktische tips voor de frontier survivalist

Test je ladder altijd voordat je hem echt nodig hebt. Hang hem op een veilige hoogte en oefen met klimmen en dalen.

Zorg dat je de knopen en de sporten goed controleert op slijtage. Een ladder die onder je vandaan breekt is het laatste wat je wilt in een noodsituatie. Vertrouw je touw en je knopen, maar wees voorzichtig. Je gewicht hangt er letterlijk aan.

Als je je ladder opbergt, rol hem dan op, niet opvouwen. Dit voorkomt dat de sporten in de knoop raken.

Je kunt hem met een touwtje of een riem vastbinden. Als je hem in de regen gebruikt, onthoud dan dat touw kan uitzetten en zwaarder wordt.

Natuurlijke vezels (sisal, manilla) worden ook zwaarder en kunnen uitrekken. Synthetisch touw behoudt zijn sterkte beter in natte omstandigheden. Denk bij het vastzetten ook aan de invloed van knopen op de breeksterkte van je verankering.

Een ladder is niets zonder een stevig punt om hem aan op te hangen. Gebruik een sterke tak of een rots.

Een 'Ankersteek' is een goede manier om je touw vast te maken aan een boom. Of maak een lus met een 'Paalsteek'. De ladder is je gereedschap, maar de verankering is de basis.

Zonder goede basis kun je beter helemaal niet beginnen. Ga naar buiten, pak je touw en begin.

De vaardigheid is je grootste bezit.